Serce boli, gdy powstają nowe budynki, całkowicie oderwane od rzeczywistości, a ich niemal barokowy przepych i kolorystyka to wyraz braku smaku inwestorów i architektów. Zostają one na długie lata, a może i na wieczność - pisze Czytelnik "Gazety"

Jakiej architektury potrzebuje Białystok?

not. Andrzej Kłopotowski, 2010-05-16, 

Nowoczesnej? Wpisującej się w krajobraz? Czy może zupełnie oderwanej od rzeczywistości? To pytania, które pojawiały się w trakcie dyskusji o architekturze Białegostoku

Fot. Marcin Onufryjuk / Agencja Architektura

Dyskusja była jednym z elementów odbywającego się w ostatnich dniach festiwalu ArchFilmFest. Można było podczas niego obejrzeć filmy, pokazujące dokonania największych mistrzów Dekonstrukcji - Daniela Libeskinda, Franka Gehry'ego czy Zahy Hadid. Ale po jednej z projekcji znalazło się też miejsce właśnie na rozmowę o architekturze w Białymstoku. Oto najciekawsze fragmenty:

Krzysztof Sołoducha, portal www.sztuka-architektury.pl: Jak wygląda współpraca architektów z urbanistami? Czy jest ona niezbędna? I jaka powinna być ta architektura przez nich tworzona?

Piotr Firsowicz, szef departamentu urbanistyki w urzędzie miejskim: - Nie ulega wątpliwości, że architekci muszą współpracować z urbanistami. Rolą urbanistów jest wyznaczanie terenów pod zabudowę. Ale to architekci wypełniają te przestrzenie zabudową. Mniej czy bardziej udaną. Tych złych budynków nie da się z niej wyburzyć, usunąć ani ukryć. Moim zdaniem w Białymstoku potrzebna jest architektura współczesna. Co to znaczy? Każdy dobry architekt powinien to wiedzieć.

Jerzy Uścinowicz, wydział architektury Politechniki Białostockiej: - Ważne jest, by powstały tu dzieła epokowe. Niekoniecznie w tak dużej skali jak w pokazanych filmach. Mogą być też w małej. Ważne, by były. Najlepszym rozwiązaniem do poszukiwania takich projektów są konkursy architektoniczne. I powinny być organizowane zawsze, gdy w grę wchodzą pieniądze publiczne. Przetargi z głównym kryterium cenowym dyskwalifikują na starcie architekturę wybitną.

P.F.: - W Białymstoku w ostatnich latach zorganizowano kilka czy nawet kilkanaście konkursów. Na stadion, na operę, na campus uniwersytecki. Ostatni to konkurs o charakterze ideowo-studyjnym na plac Niepodległości, a w najbliższym czasie - na zagospodarowanie Doliny Białej. Odniosę się do tego na plac. Uważam, że zakończył się sukcesem i uzyskaliśmy w nim rozwiązania o nowej jakości. Efekty przeniesione zostaną do powstającego planu zagospodarowania przestrzennego. Określą gabaryty i funkcje obiektu kubaturowego, który mógłby pojawić się na placu.

Czy miasto stawia na kryterium jakości?

J.U.: - Do końca nie. Wartość ekonomiczna przewyższa estetyczną. Im taniej, im szybciej - przewyższa walor jakościowy. To nastawienie należy zmienić. Jeżeli realizuje się przestrzeń publiczną [rynek], to nie można wybierać projektu na podstawie ceny i szybkości jego wykonania. Środowisko architektów uważa, że w takich przypadkach należy rozpisywać konkurs. Etyka architekta wręcz nie pozwala brać takiego zamówienia.

P.F.: - Posłużę się konkursem, który właśnie realizujemy. W ubiegłym roku zleciliśmy wykonanie opracowania na bulwary nadrzeczne z przetargu, na zasadzie najniższej ceny. Ale jakość, którą otrzymaliśmy, nie odpowiadała nam. Zaproponowaliśmy więc prezydentowi rozpisanie konkursu.
Chodzi o zabudowanie doliny? O wprowadzenie nad nią nowych elementów?

J.U.: - Ma to być ciąg zielony. Z tym, że dziś rzeka sprowadzona jest do roli kanału wyprowadzającego wodę, nad częścią jest też magistrala ciepłownicza. Chodzi o to, by stała się nowym kręgosłupem miasta, by powstały wzdłuż niej ścieżki rowerowe i spacerowe. Plus dodatkowo funkcje sportowe. Chodzi, by właściwie dolinę umeblować i przyciągnąć tu ludzi.

Jakiej architektury potrzebujemy?

P.F.: - Nowoczesnej.

Przetworzonej czy współczesnej?

P.F.: To zależy od kontekstu. Próby przetworzenia są czasami udane. Ale są też przykłady, gdy wychodzą rzeczy dziwne.

prof. Walery Morozow, wydział architektury Politechniki Białostockiej : - Ważne jest wyjście do szukania rozwiązań przez konkursy. Nie zawsze ich efekty są dobre, ale to i tak najlepsze rozwiązanie. Jaka architektura jest potrzebna? Trafiłem tu niedawno, może pięć lat temu. I pierwsze wrażenie - nie bardzo. Przez lata żyłem w Mińsku, jeździłem do Sankt Petersburga, do Paryża, do Anglii. Ważne jest, by architektura była wpisana w krajobraz, by była wysokiej jakości, w odpowiedniej skali, w zieleni.

Jerzy Ullman, architekt : - Potrzebujemy wyższych pięter architektonicznych.

Marek Tryburski, białostocki oddział Stowarzyszenia Architektów Polskich : - Naukę architektury należy zacząć od decydentów, którzy zlecają nam projektowanie. Im wyższa będzie ich kultura, więcej będą oczekiwać też i od nas.

Źródło: Gazeta Wyborcza Białystok

Od kilku tygodni trwają prace związane z przebudową XIX-wiecznej kamienicy przy ul. Kilińskiego 15. Niestety, właściciel nie remontuje zabytku, a jedynie zostawia ścianę frontową. Konserwator zabytków zgodził się, aby reszta była nowa.

Trzy miliony rocznie na bulwary przy Białej. Konkurs rozstrzygnięty. 

Elżbieta Suchowierska, 19 lipca 2010,  

Magistrat (przy współpracy z SARP Białystok - ian) rozstrzygnął konkurs na koncepcję śródmiejskiego bulwaru nad rzeką Białą pomiędzy ulicą Radzymińską i Miłosza w Białymstoku.

 

Bulwary będą się ciągnęły od ulicy Radzymińskiej do Miłosza (fot. Wojciech Wojtkielewicz)

 

Na terenach, które są własnością miasta, zostaną zbudowane ścieżki rowerowe, alejki spacerowe i miejsca wypoczynkowe. Tak wyglądają na wizualizacji przygotowanej przez architektów z Opola.

Urząd miejski (przy ścisłej współpracy z Białostockim Oddziałem Stowarzyszenia Architektów Polskich SARP - ian)ogłosił konkurs na koncepcję przestrzenną bulwaru nad rzeką Białą pomiędzy ulicami Radzymińską i Miłosza. Do konkursu zgłosiło się ponad 50 firm. Dziewięć z nich przygotowało projekty. Miały to być ścieżki rowerowe i miejsca, gdzie mieszkańcy będą spędzać wolny czas.

Pierwsze miejsce i nagrodę 45 tysięcy złotych za wykonany projekt otrzymała firma “Biuro 87” z Opola.

Jury oceniło projekt, jako bardzo oryginalną wizję pełnowartościowego parku miasta. Autorzy projektu zaplanowali na terenie bulwarów różnorodne funkcje rekreacyjne i kulturalne. Z dużą intensywnością i różnorodnością zieleni parkowej.

Wizja kreuje nową wizję centrum Białegostoku, otwartą na różnego rodzaju aktywności. Koryto rzeki Białej według planu ma być prowadzone zgodnie z naturalnym korytem.

Za interesujące sędziowie konkursu uznali propozycje umeblowania bulwarów pawilonami o różnorodnej funkcji oraz małej architektury.

– Na dziś jest to jednak tylko koncepcja tego, jak mogą wyglądać bulwary w przyszłości – mówi prezydent Adam Poliński. – Z pozostałych nagrodzonych prac prawdopodobnie będziemy czerpać pojedyncze rozwiązania.

Urząd miejski planuje co roku zrealizować kolejny odcinek przy bulwarach.

Autorzy zwycięskiego projektu zaplanowali różnorodne funkcje rekreacyjne i kulturalne oraz dużo zieleni. Tak, według nich, mają wyglądać bulwary od skrzyżowania ulicy Jurowieckiej i Sienkiewicza.

– Pierwszy zrealizowany będzie odcinek od ulicy Miłosza w kierunku centrum – mówi Poliński. – Nagrodzeni autorzy już w najbliższym czasie rozpoczną z nami negocjacje na temat przygotowywania projektu budowlanego. Chcielibyśmy już w przyszłym roku ogłosić przetarg i rozpocząć jego realizację.

Na kolejne lata w wieloletnim planie inwestycyjnym urzędu miejskiego są już zarezerwowane pieniądze na kolejne odcinki inwestycji. Miasto planuje wydać po trzy miliony złotych rocznie.

Bulwary bliżej natury

Monika Kosz-Koszewska, 2010-07-18, 

W okolicach ul. Miłosza sztuczne wyspy i plac miejski z kwietnymi rabatami, dalej tarasy widokowe i park leśny, pawilony i pergole wzdłuż rzeki, fontanna na rondzie Lussy, ale bez wielkiej rewolucji w komunikacji. Tak bulwary nad Białą widzi opolska pracownia Biuro 87A, zdobywca I nagrody w konkursie Stowarzyszenia Architektów Polskich na zlecenie magistratu.

Most przy Świętojańskiej będzie zbudowany na nowo w XIX-wiecznym stylu

(ab), 13 lipca 2010,

Most w ulicy Świętojańskiej zostanie rozebrany do podstaw i zbudowany na nowo, w XIX-wiecznej wersji. I to jeszcze w tym roku.

Tak ma wyglądać most, zbudowany na nowo w XIX-wiecznej wersji (Opr. graf. Dorota Sikora)

- Praktycznie zostanie zbudowany od nowa – mówi Marzanna Dubowska z Zarządu Dróg i Inwestycji. – Istniejąca konstrukcja będzie rozebrana i postawiona od nowa. Nowa konstrukcja będzie łukowa, sklepiona, odwzorowująca tą, która była w XIX wieku. 

Miasto właśnie ogłosiło przetarg na rozbiórkę istniejącego i budowę nowego mostu w ulicy Świętojańskiej, w sąsiedztwie Urzęu skarbowego.

Miasto chce zakończyć najważniejsze roboty na moście do końca roku. Na razie jednak nie zostanie na nim odtworzony pomnik św. Jana Nepomucena, patrona mostów i przepraw. Pieniędzy na ten cel nie przewidziano w tegorocznym budżecie miasta.

Książnica Podlaska - nowy projekt zatwierdzony (wizualizacje)

(art),  10 lipca 2010,

Wiadomo już jak wygląda ostateczny projekt nowego budynku Książnicy Podlaskiej. To druga wersja koncepcji warszawskich architektów. Pierwszą okrzyknięto plagiatem.

Zarząd województwa przyjął ostateczny projekt nowego budynku Książnicy Podlaskiej – informuje Roman Łoziński, zastępca dyrektora bura inwestycji w urzędzie marszałkowskim.

Dodaje, że do końca lipca powinna być sporządzona kompletna dokumentacja i rozpoczną się starania o wydanie pozwolenia na budowę.

– Będziemy też składać wnioski o dofinansowanie unijne całej inwestycji – podkreśla Łoziński.

Nowy budynek Książnicy ma stanąć u zbiegu ulicy Złotej z Sienkiewicza. Zarząd województwa przyjął gotowy projekt już w lutym. Okazało się jednak, że niektórzy białostoccy architekci uznali, że jest podobny do zaprojektowanego przez japońskie studio SANAA, budynku szkoły designu na terenie kopalni Zollverein. Chodziło m.in. o charakterystycznie wykrojone okna oraz sam charakter elewacji.

Autorzy projektu z Pas Projekt ArchiStudio z Warszawy odpierali te zarzuty, twierdząc, że projekty nie są do siebie podobne. Wysłali nawet list do architektów z Japonii, z pytaniem co oni o tym sądzą. Do tej pory nie dostali odpowiedzi.

Żeby jednak uciąć wszelkie spekulacje, autorzy zmienili swój wcześniejszy projekt. W nowej wersji na elewacji pojawiły się stylizowane litery. Inny jest też układ okien. I to właśnie ten projekt został przez inwestora przyjęty do realizacji.

Białystok będzie miał miejskiego konserwatora zabytków?

kł, 2010-07-04, 

Przyjęcie przez radnych Gminnego Programu Opieki nad Zabytkami otwiera wreszcie drogę do powołania stanowiska miejskiego konserwatora zabytków. Wniosek o utworzenie tego stanowiska pojawi się zaraz po wakacjach.

Nowe prawo: Konserwator zabytków może więcej

Tomasz Mikulicz, 6 lipca 2010,  

Konserwator zabytków będzie miał więcej do powiedzenia w sprawie ochrony obiektów ujętych w ewidencji. Trudniej będzie taki budynek zburzyć czy przebudować. Nie wszyscy właściciele są z tego zadowoleni, bo mieszkanie w zabytkowym domu to często po prostu kłopot.

Widok z lotu ptaka na Rynek Kościuszki. To w centrum mieści się najwięcej zabytkowych obiektów/(Fot. Wojciech Wojtkielewicz)

Zmiany w ustawie jeszcze bardziej zaostrzają bzdurne przepisy - tak Anna Tkaczyk- Litwińczuk z domu przy ulicy Mazowieckiej 52 w Białymstoku komentuje najnowszą nowelizację ustawy o ochronie zabytków i opiece nad nimi.

Najbardziej zmieniła się sytuacja obiektów, które są ujęte w ewidencji zabytków, lecz nie ma ich wpisanych do ich rejestru, ani nie leżą na obszarze wpisanym do rejestru. W Białymstoku jest ich 80.

Nowe przepisy wprowadzają wymóg, by urzędnicy miejscy, wydając decyzję o warunkach zabudowy, na przykład na przebudowę takiego obiektu, pytali o zdanie konserwatora zabytków. Wcześniej nie było takiej konieczności i służby konserwatorskie nie miały możliwości, by chronić takie budynki.

- Trudno jednoznacznie określić, czy zmiany są korzystne. Na pewno dzięki nim przebudowy obiektów ujętych w ewidencji nie będą się odbywały bez zgody konserwatora - mówi Zofia Cybulko, zastępca podlaskiego konserwatora zabytków.

Dodaje, że nowe przepisy utrudnią jednak życie właścicielom takich budynków. - A pamiętajmy, że nie mogą oni ani odwołać się od decyzji o ujęciu obiektu w ewidencji, ani starać się o dotacje na ewentualne remonty - podkreśla Cybulko.

Ewa Drozdowska, która mieszka w domu przy ulicy Wiktorii 3 na Bojarach twierdzi, że mimo wszystko, to dobrze, że wprowadzono takie zmiany. - Nie będzie więcej takiej sytuacji, że na drewnianych, pięknych elewacjach wiekowych domów pojawi się na przykład siding. Nasze dziedzictwo musi być przecież chronione - przekonuje.

Innego zdania jest Anna Tkaczyk-Litwińczuk, współwłaścicielka domu przy ulicy Mazowieckiej 52, który niedawno został objęty jeszcze poważniejszą formą ochrony i znalazł się w rejestrze zabytków. - Przecież ten dom się praktycznie rozpada. Z komina wypadają cegły, a deski coraz bardziej próchnieją. Nie stać mnie na odnowę, a i ze sprzedażą też będę miała problem. Wiadomo, że nikt nie chce kupić zabytku, bo to bardziej kłopot niż nobilitacja - żali się Tkaczyk-Litwińczuk.

Od decyzji konserwatora odwołała się do ministra kultury. Gdy ten podzielił zdanie podlaskich służb konserwatorskich, wniosła sprawę do sądu.

- O zabytkach łatwo sobie pogadać stojąc z boku, gorzej jest w nich mieszkać - przekonuje.

Miejskiej komisji urbanistyczno-architektonicznej nie podobają się rozwiązania zastosowane w projekcie białostockiej hali widowiskowo-sportowej

Po pół roku od zburzenia stuletnich kamienic na działce przy Branickiego 3/5, wciąż jest tam tylko dół w ziemi. Nowoczesna siedziba białostockiego magistratu miała być gotowa jesienią, ale będzie duże opóźnienie.

 

Apartamentowiec nie przesłoni kościoła i będzie pasował do Pomnika Obrońców Białegostoku (wizualizacje)

Tomasz Mikulicz, 10 czerwca 2010,  

Miejska komisja architektoniczno-urbanistyczna zaakceptowała ostateczną wersję projektu bloku, który ma zostać zbudowany przy pomniku Obrońców Miasta. Jak zapewniają architekci, będzie się dobrze komponował z otoczeniem i może być wizytówką Białegostoku dla wjeżdżających od strony Warszawy.

Tak ma wyglądać blok, który powstanie tuż przy pomniku Obrońców Miasta (na pierwszym planie). Przeważająca część elewacji będzie wykonana ze szkła, reszta z szarego kamienia. Od strony ulicy mają być wybudowane schody, a na dachu pas zieleni.

Do trzech razy sztuka, tak można podsumować starania o budowę bloku mieszkalnego przy alei Jana Pawła II. Dopiero bowiem za trzecim razem inwestor, który chce go zbudować uzyskał pozytywną opinię miejskiej komisji urbanistyczno-architektonicznej (tzw. MKUA przy Prezydencie Mista - ian). Jej członkowie mieli wątpliwości, czy sześciopiętrowy blok nie przysłoni widoku na kościół pw. Zmartwychwstania Pańskiego tym, którzy podziwiają panoramę miasta wjeżdżając od strony Warszawy.

– Po zmianach projektu, kościół nie będzie przysłonięty. Inwestor chciał początkowo, by najwyższą część bloku usytuować od strony alei. Teraz jest na odwrót – mówi Bartosz Czarnecki, zastępca szefa MKUA.

Dodaje też, że planowany wygląd budynku będzie też dobrze komponował się ze stojącym obok pomnikiem Obrońców Miasta.

– Przede wszystkim chodzi o stonowany kolor elewacji – przekonuje Bartosz Czarnecki. 
Andrzej Chwalibóg (były Naczelnik Wydziału Planowania Przestrzennego UM w Białymstoku, obecnie członek MKUA przy Prezydencie Truskolaskim - ian), który pomógł architektom z pracowni projektowej Trójka w stworzeniu ostatecznej wersji projektu mówi, że budynek stanie się swego rodzaju wizytówką, która będzie witała tych, którzy wjeżdżają do miasta.

– Nazwałem go la scala. Czyli z włoska: schody. Bo od strony alei do poszczególnych mieszkań będą prowadzić schody, na których każdy będzie mógł usiąść i podziwiać okolicę – przekonuje.

Dodaje, że zarówno okna, ściany zewnętrzne, jak i balkony będą ze szkła: – Byłby to pierwszy taki budynek mieszkalny w Białymstoku.

Teraz inwestor będzie się starał o wydanie decyzji o warunkach zabudowy.

Wycieczka wzdłuż rzeki Białej

Jakub Medek, 2010-04-02, 

To od niej Białystok bierze swoją nazwę. Dzięki niej ma więcej mostów niż Paryż czy Praga. Ale mało kto ją dostrzega. Jeśli już, to zazwyczaj po to, żeby wykorzystać ją jako rynsztok, śmietnik lub miejsce odpowiednie do wysypania gruzu. Rzekę Białą warto poznać bliżej. Może wtedy zaczniemy ją w końcu szanować

 

Fot. Marcin Onufryjuk / Agencja

Białystok, odcinek między ul. Miłosza a Świętojańską

Historia miasta

Basen w Łapach: Budowa ma ruszyć już we wrześniu (wizualizacje)

(jul), 27 maja 2010,

Centrum Turystyczno Rekreacyjne to będzie największa w mieście inwestycja finansowana z RPO - mówi Anna Rutkowska, rzeczniczka łapskiego magistratu.

Tak będzie wyglądała pływalnia w Łapach/(Fot. UM Łapy)

Gmina Łapy ma szansę otrzymać unijną dotację na budowę Centrum. Jej projekt został dobrze oceniony w konkursie dotyczącym atrakcyjności turystycznej regionu. Łapski wniosek znalazł się na drugim miejscu listy rankingowej projektów.

O tym czy Łapy otrzymają pieniądze, wkrótce zadecyduje zarząd wojewódzki.

- Jeśli plany się powiodą, to prace ruszą już we wrześniu - mówi Anna Rutkowska.

A za dwa lata powstanie Centrum, w którego skład wejdzie basen, wypożyczalnia rowerów i nart biegowych oraz kijków do nordic walkingu.

Więcej o budowie pływalni przeczytasz w piątkowym papierowym wydaniu Kuriera Porannego. 

Kleosin stracił szansę na basen. Wniosek był za słaby, dotacja przepadła.

Tomasz Mikulicz, 16 czerwca 2010,  

Basen o długości 25 metrów, jacuzzi, siłownia. Takie atrakcje miała oferować kryta pływalnia w Kleosinie. Miała, bo gmina nie dostała dofinansowania z Unii Europejskiej.

Nie odpuszczę. Pływalnia jest nam potrzebna. Będę się odwoływał – mówi Czesław Jakubowicz, wójt gminy Juchnowiec Kościelny. - Przecież pływalnia służyłaby nie tylko mieszkańcom naszej gminy, ale też białostoczanom. Byłaby to największa pływalnia w okolicy – przypomina.

Budynek miałby stanąć niedaleko Zespołu Szkół im. Jana Pawła II przy ulicy Zambrowskiej.

– Uczniowie już się cieszyli, że nie będą musieli jeździć aż na białostocki basen przy ulicy Włókienniczej. Niestety radość okazała się być przedwczesna – mówi wójt Czesław Jakubowicz. Dodaje, że gmina nie ma pieniędzy, by zbudować kompleks samodzielnie.

– Długość samego basenu ma mieć 25 metrów. Poza tym, w budynku pływalni będzie się też mieścić m.in. siłownia i jacuzzi. Wyliczyliśmy, że inwestycja będzie kosztowała około 27 mln złotych. Unijne dofinansowanie mogłoby pokryć nawet 90 proc. kosztów. Bez tego musielibyśmy się zapożyczyć na ogromną kwotę. A na to nas nie stać – przekonuje wójt.

Zarząd województwa nie pozostawił złudzeń. Gminie zabrakło zbyt wielu punktów, by starać się o dofinansowanie z Regionalnego Programu Operacyjnego.

– Na konkurs, w ramach rozwoju atrakcyjności turystycznej regionu, wpłynęły 34 wnioski o dofinansowanie. Zaakceptowano tylko sześć z nich. My też dysponujemy ograniczoną sumą pieniędzy. Tym razem było to ponad 31 mln złotych – mówi Łukasz Lul z referatu oceny wyboru wniosków w urzędzie marszałkowskim.

– Nic nie stoi na przeszkodzie, by gmina startowała w kolejnych konkursach. Następny zostanie ogłoszony już w najbliższym czasie – zapewnia Łukasz Lul.

Czesław Jakubowicz zapewnia, że gmina oczywiście skorzysta z drugiej szansy, ale równocześnie zapowiada, że będzie się odwoływał od obecnego rozstrzygnięcia.

– Właśnie wysłaliśmy pismo z prośbą o uzasadnienie decyzji jury konkursu. Wtedy złożymy odwołanie – podkreśla wójt Juchnowca Kościelnego.

Dwa nowe przejazdy nad torami, więcej szybkich autobusów - taki ma być Białystok za 10 lat. Strategia gotowa.

Aneta Boruch, 20 maja 2010,  

Więcej miejsc w żłobkach i przedszkolach, lepsza komunikacja miejska czy kolejne przejazdy nad torami. Dobiegają końca prace nad strategią rozwoju miasta na najbliższą dekadę. Dzięki temu planowi będziemy mogli dostać unijne pieniądze na wiele inwestycji.

Białystok, miasto, w którym żyje się najlepiej – to hasło strategii. Pracowano nad nią od jesieni ubiegłego roku. Dokument ma 150 stron. Prezydent miasta podpisze go we wrześniu. Dotarliśmy do tego projektu.

Eksperci wyznaczyli pięć celów:
- stworzenie przyjaznego miasta;
- poprawienie edukacji;
- rozwijanie biznesu i powstawanie nowych miejsc pracy;
- stworzenie atrakcyjnej oferty kulturalnej, sportowej i turystycznej;
- rozwijanie współpracy z pobliskimi samorządami.

Dokument jest ogólny, ale wskazuje kierunki rozwoju. Trzeba zmieniać komunikację miejską, tak by za 10 lat mieszkańcy częściej rezygnowali z jazdy własnymi autami. Podczas budowy dróg mają powstawać buspasy dla miejskich autobusów. Przez tory powinny być zorganizowane dwa dodatkowe przejazdy, aby ułatwić dojazd z osiedli do centrum Białegostoku. Ma być więcej miejsc w żłobkach i przedszkolach.

Eksperci uważają, że powinniśmy postawić na szkoły zawodowe, które wykształcą fachowców. Proponują też ułatwienia i pomoc dla inwestorów. Uznają, że Białystok raczej nie powinien się już powiększać kosztem ościennych gmin.

Także mieszkańcy, którzy uczestniczyli w konsultacjach mieli wpływ na strategię. Z 75 propozycji do dokumentu trafiło 50. Dopisano m.in. budowę dróg rowerowych w mieście i lotniska oraz postulat, by nie powstawały bloki na osiedlach domków jednorodzinnych. Białostoczanie chcą mieć nowe parkingi i zakład opieki długoterminowej nad ciężko chorymi.

Już w przyszłym tygodniu każdy będzie mógł zobaczyć w magistracie projekt strategii. Ostateczną wersję poznamy we wrześniu.

– Bez niej nie można ubiegać się np. o fundusze unijne – tłumaczy dr Dorota Perło, koordynująca prace nad strategią.

Hala wstępnie (nie)zaakceptowana

Andrzej Kłopotowski, 2010-05-13, 

Prezydent miasta wyrwał się przed szereg. Chwali się koncepcją hali, która nie ma jeszcze akceptacji Miejskiej Komisji Urbanistyczno-Architektonicznej. Co ciekawe, sam ją o to poprosił

Nowoczesnej? Wpisującej się w krajobraz? Czy może zupełnie oderwanej od rzeczywistości? To pytania, które pojawiały się w trakcie dyskusji o architekturze Białegostoku

Architekci walczą o projektowanie bulwarów nad Białą

Monika Kosz-Koszewska, 2010-05-13, 

Aż 57 zgłoszeń od pracowni z całej Polski wpłynęło na konkurs organizowany przez magistrat wspólnie z białostockim oddziałem Stowarzyszenia Architektów na koncepcję zagospodarowania śródmiejskiego odcinka bulwarów nad Białą.

Fot. Jędrzej Wojnar / Agencja

. 

Wczoraj w siedzibie SARP podliczano wszystkie wnioski uczestników konkursu, które zespoły architektów mogły składać do środy. Zainteresowanie tematem bulwarów było spore, zważywszy na to, że kwota pierwszej nagrody nie jest oszołamiająca w przypadku tak rozległego i priorytetowego fragmentu miasta (od ul. Miłosza do Radzymińskiej), co do którego są olbrzymie oczekiwania. Już w konkursowym regulaminie określono, że rzeka zdegradowana do funkcji kanału ma się stać nowym kręgosłupem miasta.

Pierwsza nagroda to 50 tys. zł i zaproszenie do negocjacji związanych z zaprojektowaniem już konkretnego odcinka bulwarów - między ul. Miłosza a Świętojańską. Kwota drugiej nagrody to 20 tys. zł, przewidziano też dwa wyróżnienia po 5 tys. zł każde.

W przypadku konkursu na mniejszą przestrzeń publiczną w Białymstoku - plac Niepodległości - zgłoszeń było około siedemdziesiątki, a architekci rywalizowali o nagrody o łącznej wartości 65 tys. zł. Choć naszej Białej daleko do Wisły, dla przykładu w ubiegłorocznym konkursie na zagospodarowanie dwukilometrowego fragmentu warszawskich bulwarów, a więc zakresu prac planistycznych porównywalnej wielkości, zwycięzcy architekci otrzymali 80 tys. zł, a na sam konkurs wpłynęło 31 prac.

- To, że w tej chwili mamy 57 wniosków, nie oznacza, że tyle otrzymamy prac, ale ilość zgłoszeń odpowiada naszym oczekiwaniom - mówi Mirosław Snarski, sekretarz białostockiego SARP. - Teraz sąd konkursowy podda wszystkie wnioski weryfikacji formalnej, a ostatecznie zaproszeni do konkursu architekci będą mieli czas na złożenie prac do 12 lipca.

Wśród pracowni, które zgłosiły swój aneks do konkursu, w około 40 procentach mamy do czynienia z białostockimi nazwiskami.

- Pozostałe 60 procent pochodzi dosłownie z terenu całej Polski, mamy na przykład zgłoszenia z Katowic i Szczecina. Myślę, że znajdą się i bardziej znane nazwiska, ale nie znamy jeszcze wszystkich szczegółów - dodaje Snarski.

Podczas odbywających się w tym tygodniu w Białymstoku festiwalu filmów o architekturze i dyskusji pod hasłem "Jakiej architektury potrzebuje Białystok?" zarówno architekci, jak i przedstawiciel magistratu - Piotr Firsowicz, szef miejskich urbanistów wyrażali zadowolenie, że miasto w końcu przekonało się do idei ogłaszania konkursu architektonicznego jako najlepszej formuły kształtowania przestrzeni miejskiej. Początkowo bowiem urzędnicy usiłowali zaprojektować bulwary w drodze przetargu, czyli jak najtańszym kosztem. Umowa z wybranym w ten sposób wykonawcą została jednak zerwana. Bulwary nie powstaną jednak od razu po wybraniu najciekawszej urbanistycznej koncepcji. Mają powstawać stopniowo, co roku na ten cel miasto chce wydawać po 3 mln zł, a cały koszt inwestycji oszacowano na 15 mln zł.

Źródło: Gazeta Wyborcza Białystok

. 

Nad Białą będą bulwary. Miasto czeka na pomysły.

Tomasz Mikulicz, 4 maja 2010,  

Ławeczki wśród kwiatów i stylizowane latarnie – tak widzieliby otoczenie rzeki Białej białostoczanie. To, czy któryś z tych pomysłów stanie się rzeczywistością, zależy od uczestników konkursu na bulwary.

Tak widzieliby bulwary (odcinek obok Liceum Ogólnokształcącego nr 6) miejscy urbaniści. Wizualizacja pojawiła się niedawno na stronie magistratu.

Liczymy na spore zainteresowanie architektów z całego kraju. Będziemy się promować gdzie się tylko da – mówi Mirosław Siemionow, szef białostockiego oddziału Stowarzyszenia Architektów Polskich.

To właśnie temu stowarzyszeniu miasto powierzyło organizację konkursu na opracowanie koncepcji bulwarów nad Białą. Termin składania prac ogłoszono z kilkumiesięcznym poślizgiem.

– Musieliśmy dopracować wszystkie szczegóły. Stworzenie bulwarów nad Białą to przecież jeden z priorytetowych projektów magistratu – podkreśla Siemionow.

Dodaje, że to bardzo dobrze, że urzędnicy zdecydowali się na zorganizowanie konkursu zamiast rozstrzygania przyszłości bulwarów w drodze przetargu.

– Dzięki temu będzie można wybrać najciekawszą koncepcję, a nie kierować się tylko kryterium ceny. W tego typu inwestycjach liczy się przede wszystkim pomysł – mówi Siemionow.

To już drugie podejście do białostockich bulwarów. Firma, którą na początku zeszłego roku wyłoniono w drodze przetargu, nie sprostała zadaniu.

Same bulwary mają się mieć około 3- 4 kilometry długości. Będą się ciągnąć od ulicy Miłosza do kościoła przy ulicy Radzymińskiej. Dzięki temu połączone zostaną dwa odcinki istniejących już bulwarów. Pierwsze stworzył inwestor, który budował Galerię Białą, drugie – miasto w ramach przygotowań do uroczystej beatyfikacji ks. Michała Sopoćki.

Architekci mogą składać wnioski o dopuszczenie do udziału w konkursie do 12 maja. Na złożenie gotowych koncepcji mają czas do 12 lipca. Na twórcę (lub twórców) najlepszego projekt czeka 50 tysięcy złotych nagrody i zaproszenie do negocjacji na temat realizacji fragmentu bulwarów. Za drugie miejsce przewidziane jest 20, a za dwa wyróżnienia – po 5 tysięcy złotych.

Po rozstrzygnięciu konkursu przyjdzie czas na realizację. To pewnie perspektywa kilku lat. Już w tym roku jednak magistrat zajmie się fragmentem od ulicy Ciołkowskiego do Miłosza, który nie jest objętym konkursem. Planuje się tam budowę parku botanicznego i meandryzację prostego dziś koryta Białej. 

Bulwary nad rzeką Białą wyzwaniem dla architektów

Monika Kosz-Koszewska, Andrzej Kłopotowski, 2010-04-29, 

Magistrat ogłosił długo wyczekiwany konkurs na koncepcję zagospodarowania śródmiejskiego odcinka wzdłuż rzeki Białej. Realizacja fragmentu bulwarów między ul. Miłosza a Świętojańską plus 50 tys. zł - to nagroda za najciekawszy projekt

Będzie konkurs na zagospodarowanie bulwarów nad Białą

Monika Kosz-Koszewska, 2010-03-09, 

To ma być jedna - po Rynku Kościuszki - z największych inwestycji miejskich. Bulwary nad Białą. W tym miesiącu magistrat przy współpracy z Stowarzyszeniem Architektów Polskich w końcu ogłosi konkurs na koncepcję ich zagospodarowania. Zdaniem architektów powinna to być nowa oś organizująca całe centrum miasta.

Fot. Marcin Onufryjuk / Agencja Białystok, odcinek między ul. Miłosza a Świętojańską

 .

Przypomnijmy, że środowisko architektów, od momentu, kiedy magistrat rozpoczął przymiarki do zagospodarowywania bulwarów nad Białą (a było to w 2007 roku), domagało się konkursu na koncepcję. Decydenci postanowili jednak początkowo sięgnąć po najtańsze rozwiązania i szukali firmy, która wykonałaby szczegółowe opracowanie dotyczące śródmiejskiego odcinka terenów roztaczających się nad rzeką. Po kilku nieudanych przetargach w ubiegłym roku podpisano w końcu umowę, ta została jednak zerwana, ponieważ urzędnicy doszli do wniosku, że nie są zadowoleni z efektów pracy wynajętej firmy. W końcu zdecydowano się na konkurs architektoniczny, który miał być zresztą ogłoszony już w ubiegłym roku. Ostatecznie stanie się to w najbliższych dniach, po zakończeniu negocjacji między magistratem a SARP odnośnie regulaminu konkursu.

- Ostatnie ustalenia dotyczą kwestii praw autorskich, ale termin marcowy nie jest zagrożony. W tej chwili zgłosiła się jednak do nas Miejska Komisja Urbanistyczno-Architektoniczna, która też chciałaby wziąć udział w ustalaniu warunków konkursu - przyznaje Adam Poliński, zastępca prezydenta odpowiedzialny za urbanistykę i miejskie inwestycje.

- Bardzo nas cieszy, że został przełamany impas i zwrócono się ku konkursowi, bo wybieranie wykonawcy koncepcji na tak rozległy fragment miasta, gdzie głównym kryterium jest w stu procentach cena, to nie są cywilizowane metody. Natomiast konkurs może dać niesamowite rezultaty. Jednocześnie zależy nam na tym, by zadbać o prawa autorskie zespołu architektów, który stworzy najlepszą koncepcją, by ich zdanie było brane pod uwagę już przy przetargach na dokumentację projektową

konkretnych odcinków bulwarów - mówi Jerzy Uścinowicz, architekt zrzeszony w SARP, który opracowywał regulamin konkursowy.

Operacja na żywym organizmie

I tak architekci będą musieli opracować koncepcję na rewitalizację terenów od ul. Radzymińskiej do Miłosza. Organizatorzy konkursu chcieliby nadać rzece większego prestiżu, bo jak mówią, w tej chwili pozostaje ona jedynie wodnym kanałem o niewielkich wartościach, pozbawionym swoich naturalnych walorów. Bulwar powinien na nowo organizować przestrzeń z naciskiem na funkcję rekreacyjno-wypoczynkową.

- Temat jest więc bardzo obszerny. Tworzymy konkurs studialny podzielony na pięć etapów, bo realizacja tego ogromnego przedsięwzięcia na pewno rozciągnie się w czasie. Jednak architekci, którzy zdobędą pierwszą nagrodę zostaną zaproszeni do zaprojektowania odcinka bulwarów miedzy ul. Miłosza a Świętojańską. Próba zagospodarowania terenów nadrzecznych w okolicy galerii Białej zresztą już była, ale jak widać - nie przyniosło to dobrych efektów - mówi Uścinowicz.

- Zależy nam na efekcie ideowej całości, rzeka musi zostać wyraźnie powiązana z okalającymi obszarami, bo w tej chwili nie inicjuje żadnych funkcji. Z całą pewnością wynikną z tego korzyści dla miasta. Bulwary mogłyby się stać nowym kręgosłupem funkcjonalno-przestrzennym centrum, gdzie rzeka byłaby priorytetem. I tak na przykład w tej chwili plac Inwalidów Wojennych to pustkowie. A przecież rzeka mogłaby być źródłem koncepcji przestrzennej. Newralgiczny punkt miasta to także przestrzeń przed bramą pałacową, gdzie aż się prosi o więcej oddechu w postaci placu. Trzeba też pamiętać, że plac nie musi wcale oznaczać jedynie posadzki, na całym świecie pod takimi miejscami robi się podziemne parkingi - mówi o oczekiwaniach architekt.

Magistrat podjął już jednak kilka wiążących decyzji dotyczących przeobrażeń w okolicach Białej, więc autorzy koncepcji w kilku lokalizacjach nie mają aż tak wielkiego pola do manewru. Na początku marca architekci miejscy wydali decyzję o rozbiórce obecnego i budowie nowego mostku nad Białą przy ul. Świętojańskiej. Jeszcze przed konkursem magistrat zlecił też opracowanie koncepcji na zaplecze Pałacyku Gościnnego, gdzie od strony ul. Kościelnej przewidziano stworzenie skweru Armii Krajowej, z przeniesieniem pomnika.

- Wydaje mi się, że intencją konkursów i zamawiającego jest danie pełnej swobody, aby powstały nowe wizje na miejski organizm, a nie blokowanie ich wcześniejszymi ustaleniami. Liczymy na uzyskanie nieoczekiwanych efektów, nawet takich, które zmienią węzły komunikacyjne miasta - przyznaje Uścinowicz.

- Jak najszybszą przebudowę mostku przy Świętojańskiej wymusza jego stan techniczny, ale nie sądzę, by wpływało to w znacznym stopniu na zamierzenia architektów. Nie możemy też odwołać na przykład inwestycji przewidzianych w ramach przebudowy ul. Piłsudskiego, która jest wpisana w unijny projekt - przekonuje wiceprezydent Poliński.

Czy bulwary to łakomy kąsek?

Organizatorzy liczą, że konkurs zainteresuje znane pracownie architektoniczne z całego kraju. W sądzie konkursowego zaproszono doświadczonych architektów - jak Jerzy Grochulski, prezes Stowarzyszenia Architektów Polskich czy Włodzimierz Mucha. Będą także specjaliści od zieleni i architektury krajobrazu. Prawdopodobnie pierwsza nagroda będzie opiewać na kwotę rzędu 60 tys. zł, dużo mniejsze pieniądze dostaną także autorzy z drugą i trzecią nagrodą. Dla przykładu w rozstrzygniętym pod koniec ubiegłego roku konkursie urbanistycznym na koncepcję centrum Gorzowa magistrat przygotował pierwszą nagrodę w wysokości 160 tys. z, a swoje zgłoszenia złożyło ponad 200 pracowni z 27 krajów, nawet tak odległych jak Wenezuela i Emiraty Arabskie. Nasze stawki nie są więc aż tak zachęcające.

Szacowany koszt całej inwestycji związanej z bulwarami, która miałaby się zakończyć w 2013 r. to 15 mln zł. Ale jeszcze w tym roku urbaniści zaplanowali zagospodarowanie odcinka nie objętego konkursem, od ulic Ciołkowskiego do Miłosza. Ponad 2 miliony złotych w tegorocznym budżecie zapisano na meandryzację rzeki i budowę parku botanicznego m.in. z rosiczkami w tych okolicach.

Źródło: Gazeta Wyborcza Białystok

Tak będzie wyglądało otoczenie Pałacyku Gościnnego oraz skwer Armii Krajowej

(uz)  5 lutego 2010,  

Pierwsze efekty zmian zobaczymy w 2012 roku. Pod warunkiem, że magistrat znajdzie pieniądze na przebudowę.

Od strony południowej będzie część barokowa, a od strony północnej współczesna - skwer Armii Krajowej. W centralnym miejscu skweru stanie pomnik AK. Na jego przeniesienie nie zgadzają się kombatanci.

Salon ogrodowy z fontanną, z boskietów, a wzdłuż rzeki szpaler utworzony z grabów. Tak zmieni się zaplecze Pałacyku Gościnnego przy ulicy Kilińskiego.

- Jest to współczesna wizja tego, o czym mógł myśleć Jan Klemens Branicki - tłumaczy Tomasz Rogala, współautor koncepcji rewaloryzacji.

A mógł myśleć o kwaterach z boskietów, leszczynach, głogu oraz topolach włoskich. W salonie ogrodowym pojawią się też kamienne ławki. Znajdzie się również miejsce na barokową rzeźbę.

Pojawią się nowe elementy z przodu pałacyku. Tam zostanie odtworzone ogrodzenie oraz brama. Na ich elementy natrafili archeolodzy podczas prac w 2009 roku. W planach są również iluminacje pałacyku.

Opracowanie koncepcji kosztowało ponad 50 tysięcy złotych. Jeszcze w tym roku ma powstać projekt budowlany. Magistrat wyda na niego kolejne 50 tysięcy złotych.

Kamienica przy Nowym Świecie przejdzie metamorfozę. Od frontu zabytek, a z tyłu blok.

Tomasz Mikulicz,  22 kwietnia 2010

Właściciel kamienicy przy ulicy Nowy Świat 9 planuje dobudować do niej blok. – To przykrywanie liściem figowym wstydu po tym, że zabytku już praktycznie nie będzie – uważa Andrzej Lechowski, historyk i dyrektor Muzeum Podlaskiego.

Tak ma wyglądać elewacja budynku przy ulicy Nowy Ś wiat 9. Z tyłu zabytkowej kamienicy (po prawej), w miejscu gdzie jest teraz oficyna, ma powstać łącznik. Dalej w głębi działki będzie zaś dobudowany nowy element z wyraźnie współczesną elewacją.

Kamienica z 1900 roku była niegdyś jedną z najpiękniejszych w mieście. Dziś z dawnego blasku pozostało niewiele. (fot. Wojciech Wojtkielewicz)

Liczba dnia

Chcę połączyć historię z nowoczesnością. Dlatego też zdecydowałem się zarówno na doprowadzenie frontowej elewacji kamienicy do przedwojennego blasku, jak i dobudowanie na jej zapleczu obiektu bardziej współczesnego – mówi właściciel wpisanej do rejestru zabytków kamienicy przy ulicy Nowy Świat 9.

Oficyna to nie zabytek

Budynek aż prosi się o remont. Odrapane ściany straszą swym wyglądem, a zimą pod naporem śniegu zawalił się jeden z daszków rusztowania.

– Nie ma na co czekać. Mam już wszystkie potrzebne pozwolenia. Prace ruszą jeszcze w tym roku – zapewnia właściciel.

Na jego wniosek w grudniu zeszłego roku minister kultury zgodził się wykreślić z rejestru zabytków oficynę kamienicy. W jej miejsce ma powstać łącznik z czerwoną cegłą na elewacjach.

– Zawsze powtarzam, że zabytkowe są całe kamienice, a nie jakieś ich części. Tak jak nie można zmieniać charakteru jakiegoś budynku i pozostawić tylko zabytkową ścianę, tak nie powinno się też wykreślać z rejestru oficyny – mówi Jarosław Chodynicki, szef białostockiego oddziału Towarzystwa Opieki nad Zabytkami.

Dodaje, że teraz pozostaje tylko mieć nadzieję, że inwestycja zostanie przeprowadzona z poczuciem estetyki.

– Najważniejsze, by nie było jakichś rażących styków między tym co nowe, a tym co stare – podkreśla.

Przeszklona elewacja

Andrzej Chwalibóg, autor projektu przebudowy zapewnia, że przejście między zabytkową, a współczesną elewacją będzie płynne: – Wiadomo, że będą się one od siebie różnić, ale jest to lepsze niż tworzenie na siłę jakichś zabytkowych stylizacji. Przecież nie o to chodzi, żeby budować zabytki.

I tak oto do łącznika zostanie doklejony nowy budynek z wyraźnie współczesną elewacją z przeszkleniami na parterach.

– Moim zdaniem właściciel poszedł jednak za daleko. Nie powinno się bowiem aż tak przekształcać charakteru tego budynku. Teraz zostanie z niego tylko część frontowa – mówi Andrzej Lechowski, historyk i dyrektor Muzeum Podlaskiego.

Książnica Podlaska poruszyła białostockich architektów. Napisali list do marszałka.

(art), 16 marca 2010,

Architekci napisali list do marszałka. Mają wątpliwości, czy aby projekt Książnicy Podlaskiej nie jest plagiatem.

Poszło o projekt Książnicy Podlaskiej

(Graf. Pas Projekt Archi Studio/Archiwum)

Przy projektowaniu tak ważnych obiektów jak Książnica Podlaska nie powinno się robić przetargów, lecz konkursy. To najważniejszy wniosek jaki powinny wysnuć władze z lektury naszego listu – mówi Mirosław Siemionow, szef białostockiego oddziału Stowarzyszenia Architektów Polskich.

Zajął się epistolografią po tym jak zarząd województwa przyjął projekt nowego budynku Książnicy Podlaskiej, który ma stanąć u zbiegu ulicy Złotej z Sienkiewicza. Wielu spośród białostockich architektów miało wątpliwości czy aby stworzony przez warszawską firmę Pas Projekt Archi Studio projekt nie jest plagiatem. Miałby być on podobny budynku szkoły designu na terenie niemieckiej kopalni Zollverein. Zaprojektowało go znane japońskie studio SAANA. I to właśnie do Japończyków zwrócili się warszawscy architekci z prośbą o rozstrzygnięcie, czy projekt jest plagiatem.

– Jaka by jednak nie była ta odpowiedź, to trzeba sobie uświadomić, że do całej sytuacji by nie doszło, gdyby zarząd województwa zorganizował konkurs – przekonuje Siemionow.

Przypomina, że Lech Wasilewski, dyrektor biura inwestycji urzędu marszałkowskiego w rozmowie z "Porannym“ powiedział, że zarządowi zależało na czasie, a procedury konkursowe trwają nieraz i dwa lata.

– Nie wiem w oparciu o jakie doświadczenia Wasilewski tak uważa. Białostocki SARP zorganizował ostatnio konkurs na projekt Biblioteki Politechniki Białostockiej i koncepcję zagospodarowania Placu Niepodległości. W pierwszym przypadku procedura trwała sześć i pół, a w drugim około cztery i pół miesiąca – wyjaśnia Siemionow.

Podkreśla też, że mylą się też ci który twierdzą, że organizując konkurs nie wiemy jaką cenę trzeba będzie zapłacić za najlepszy projekt.

– Maksymalną cenę można przecież zawrzeć w warunkach konkursowych – przekonuje.

Lech Wasilewski obiecuje, że na list odpisze.

Krakowskie projekty inspirują zagraniczne pracownie architektoniczne. Nowoczesny gmach Muzeum Lotnictwa Polskiego, który powstaje w Czyżynach, znalazł swoje odbicie za oceanem.